TWIL #82: Van Monet's huis tot Perseus
Elke zondag deel ik mijn TWIL (This Week I Learned). Hierin schrijf ik een paar dingen op die me die week zijn opgevallen. Een detail in het landschap. Een fragment uit de geschiedenis. Iets dat me even deed stilstaan.
Monet's huis
We zijn weer thuis, maar afgelopen week was fantastisch. We hebben de week doorgebracht in Les Andelys, en van daaruit onder meer het huis en de tuin van Monet in Giverny bezocht.
Wat me daar trof: dat huis is groot. Ik vroeg me meteen af hoe een schilder dat kon betalen, want succes kwam bij Monet allesbehalve vanzelfsprekend.
Toen hij er in 1883 introk, huurde hij het huis nog. Hij kwam net uit een zware periode na de dood van zijn eerste vrouw Camille, en zijn schilderijen verkochten nauwelijks. Toch trok hij er met een enorm gezin in: hij ging samenwonen met Alice Hoschedé en hun acht kinderen samen.
Pas eind jaren 1880 veranderde zijn situatie. Het impressionisme, dat eerst uitgelachen werd, begon juist aan te slaan bij verzamelaars, vooral in Amerika. Zijn kunsthandelaar Durand-Ruel organiseerde daar tentoonstellingen die de prijzen flink omhoog dreven.
Pas in 1890, zeven jaar na zijn intrek, kon Monet het huis eindelijk kopen.
Toen pas begon hij ook aan de tuin zoals we die nu kennen. Hij liet een zijtak van een riviertje aftakken om een vijver te graven, tot ergernis van de buren, die bang waren dat zijn exotische waterplanten hun water zouden vervuilen.
Die vijver werd zijn levenswerk. Een paar dingen die hij er liet aanleggen, en die je er nu nog kunt zien:
- de Japanse brug, geïnspireerd op prenten die hij verzamelde (het hele huis hangt vol met Japanse prenten!)
- de waterlelievijver, omringd door wilgen en glycines
- de bloementuin voor het huis, strak in rijen maar overweldigend van kleur
- zijn atelier met grote ramen, speciaal gebouwd voor zijn grootste doeken
Vanaf ongeveer 1899 schilderde Monet de waterlelies, keer op keer, in ander licht, andere seizoenen. Uiteindelijk werden het er meer dan tweehonderd. Hij noemde het zelf zijn obsessie, en dat woord koos hij niet lichtzinnig.
Wat het extra bijzonder maakt: op het eind van zijn leven kreeg Monet grauwe staar (daar schreef ik eerder al over). Zijn kleuren werden troebeler en roder, soms bijna abstract. Hij schilderde gewoon wat hij zag, en wat hij zag veranderde met zijn ogen mee.
Sterrenstof, letterlijk
Vanaf onze campingplek langs de Seine konden we perfect genieten van de zonsverduistering. Ik had mijn camera vast op statief gezet, en net op tijd besefte ik dat die iets te laag stond: schepen die voorbijvoeren zorgden voor golven die het statief lieten trillen. Niet mijn slimste zet, maar de foto's zijn er alsnog mooi geworden.
's Nachts hebben we vervolgens de Perseïdenzwerm bekeken, en dat bleek een gelukkig toeval te zijn.
De piek van de Perseïden viel dit jaar vrijwel samen met de nieuwe maan, waardoor er nauwelijks storend maanlicht was. Op een donkere plek langs de rivier, zonder lichtvervuiling, maakte dat echt verschil. Om 4 uur 's nachts lagen we dan ook met het gezin naar de hemel te turen.
Wat ik niet wist: die vallende sterren zijn helemaal geen sterren. De Perseïden ontstaan doordat de aarde jaarlijks door het stofspoor van komeet 109P/Swift-Tuttle beweegt. Kleine stofdeeltjes, soms niet groter dan een zandkorrel, verbranden in onze atmosfeer en laten daarbij een kort lichtspoor achter.
Die deeltjes gaan niet langzaam. Ze bewegen met een snelheid van ongeveer 59 kilometer per seconde, oftewel meer dan 200.000 kilometer per uur.
De naam komt trouwens niet van de komeet, maar van de plek aan de hemel waar de meteoren vandaan lijken te komen. Dat punt, de radiant, ligt in het sterrenbeeld Perseus. En die naam is weer afkomstig uit de Griekse mythologie. Perseus was een zoon van Zeus en is bekend van zijn gevecht met Medusa.
De piek viel in de nacht van 12 op 13 augustus, met wel 60 meteoren per uur. Door de nieuwe maan was de hemel erg donker en konden we het super goed zien. Een mooie vakantieherinnering.
En nu weer alles schoonmaken, nog even van de zondag genieten... en daarna aan het werk!
